ژل رویال چگونه تولید میشود؟ آموزش پیوند تا برداشت از کندو
شاید به عنوان یک مصرف کننده این سوال به ذهن شما خطور کرده باشد که ژل رویال چگونه تولید میشود؟ برخلاف عسل که به صورت مستقیم از فرآوری شدن شهد گل به دست می آید ژل رویال از ترشح غدد درون ریز زنبورهای کارگر پرستار تولید می شود. اما برای پاسخ دادن به این سوال که ژل رویال از چی درست میشه؟ باید بیشتر با آناتومی سر زنبورها آشنا شویم.
این زنبورها در بازه سنی 3 تا 12 روزگی مقادیر زیادی عسل (کربوهیدرات) و پروتئین مصرف می کنند و بعد از هضم در دستگاه گوارشی تمام ترکیبات به دو غده زیر حلقی (هیپوفارنژیال) و فکی (مندیبولار) در مغز زنبور انتقال پیدا می کنند. در نتیجه این فرآیند یک پروتئین شیری رنگ که حاوی اسید چرب کمیاب 10-HDA است تولید شده و به صورت مستقیم وارد سلول های ملکه در کندو می شود. فرآیند سخت و زمان بر برداشت این محصول از کندوها یکی از اصلی ترین دلایل بالا بودن قیمت ژل رویال در بازار است.
ژل رویال از چه چیزی درست می شود؟ (بررسی بیولوژیکی و آناتومی)

آیا زنبورها ژل رویال را از شهد گل ها جمع آوری می کنند؟ پاسخ اینست که نه، ژل رویال در واقع یک ماده است که توسط زنبورها تولید می شود و نه جمع آوری، که حاصل سنتز و فرآوری مواد غذایی در بدن زنبور است.
پیش نیازهای تولید: بهترین نژاد و زمان تولید ژل رویال
زنبورداران حرفه ای و با تجربه بر این باور هستند که بهترین نژاد برای تولید ژل رویال، زنبورهای کارنیولا هستند. این نوع زنبور به علت رفتار آرام، کارایی بالایی در هنگام مواجه با فراوانی گرده گل برخوردار است.
بهترین زمان تولید شاه انگبین از اواسط بهار شروع و تا اوایل تابستان ادامه دارد. همچنین باید در نظر داشت که میزان تولید این محصول وابسته به شکوفایی گل ها و فراوانی گرده گل در محیط طبیعت است.
طرز تهیه ژل رویال در زنبورستان (طبیعی و مصنوعی)
بعد از بررسی نحوه تولید این ماده در بدن زنبور باید بدانیم طرز تهیه ژل رویال توسط زنبوردار چگونه است؟ در این بخش قصد داریم به بررسی روش های تولید و برداشت ژل رویال به صورت طبیعی و مصنوعی بپردازیم.
1- روش طبیعی (بچه دهی یا یتیم شدن کندو)
زنبورهای کارگر هنگامی که احساس بی ملکگی کنند، شروع به ساخت سلول هایی شبیه به بادام زمینی یا به اصطلاح شاخون می کنند تا لاروها (نوزادان زنبور) را در داخل آن غرق کنند. امروزه این روش به علت حجم تولید بسیار پایین (روزانه 10 الی 20 گرم) دیگر کارآمد نبوده و زنبورداران از روش های نوین تری برای تولید استفاده می کنند.
2- آموزش تولید ژل رویال با روش پیوند زنی (مدرن)
در این روش زنبوردار با برقرار کردن شرایط خاص (یتیمی مصنوعی) زنبورهای کارگر را فریب می دهد تا ژل رویال را در فنجانک های مصنوعی تولید کنند. این طریقه تولید از نظر کیفیت مدل پیوند زنی با روش طبیعی تفاوتی ندارد و فقط حجم تولیدی به شکل قابل توجهی بیشتر است. تنها تفاوت در حجم تولیدی است به طوری که میزان تولید ژل رویال در هر کندو تا 1 کیلوگرم در سال افزایش پیدا می کند.
البته برای تشخیص محصول با کیفیت تر از نظر خلوص و منشا گیاهی بهتر است مقاله تفاوت ژل رویال ایرانی و چینی را مطالعه کنید.
مراحل 6 گانه پیوند ژل رویال تا استخراج
برای آشنایی بیشتر با تهیه ژل رویال در زنبورستان های حرفه ای باید با 6 قدم آشنا شوید، ما در زنبورستان های هاچ لند در سراسر کشور از همین روش برای تولید ژل رویال با کیفیت استفاده می کنیم.
قدم اول: آماده سازی کندوی پرستار
همه چیز با یک کلنی قدرتمند شروع می شود. کندویی انتخاب میشود که پر از جمعیت جوان و زنبورهای پرستار است. نکته کلیدی اینجاست که ملکه از بخش پرورش لارو جدا می شود تا زنبورها احساس بی ملکه بودن کنند و انگیزه تولید ژل پیدا کنند.
قدم دوم: نصب فنجانک های پایه
زنبوردار به جای اینکه منتظر بماند زنبور موم بافی کند، از فنجانکهای کوچک پلاستیکی یا مومی استفاده می کند که روی تیرک های چوبی نصب شده اند. این فنجانک ها نقش همان سلول ملکه (شاخون) را بازی می کنند.
قدم سوم: عملیات پیوند ژل رویال
این مهم ترین مرحله در طرز تهیه ژل رویال است. زنبوردار با یک سوزن ظریف، لاروهای بسیار کوچک (زیر 24 ساعت سن) را از شان های معمولی بر می دارد و به داخل این فنجانک ها منتقل می کند. حال چرا لارو زیر 24 ساعت؟ چون اگر لارو بزرگتر باشد، زنبورها آن را به عنوان ملکه قبول نمی کنند و ژل بی کیفیتی تولید می کنند.
زنبوردار در این روش لاروهایی که کمتر از 24 ساعت سن داشته را زیر نور و با استفاده از سوزن مخصوص خارج کرده و داخل فنجانک ها قرار می دهد.
قدم چهارم: انتقال به کندو و شروع تولید
تیرک های حاوی لارو وارد کندوی پرستار می شوند. زنبورهای کارگر با دیدن این لاروها و احساس نیاز به ملکه، دیوانه وار شروع به ترشح ژل رویال خالص در داخل فنجانک ها می کنند تا ملکه های آینده را تغذیه کنند.
قدم پنجم: زمان طلایی برداشت
دقیقا 72 ساعت (3 روز) پس از پیوند زنی، زمان برداشت ژل رویال فرا میرسد. چرا 3 روز؟ اگر زودتر برداشت شود، مقدار ژل بسیار کم است. اگر دیرتر برداشت شود لارو در حال رشد، ژل را می خورد و مقدار محصول کم میشود. در ساعت هفتاد و دوم، فنجانک ها لبریز از ژل رویال هستند.

قدم ششم: چگونه ژل رویال را از کندو جدا کنیم؟
زنبوردار بعد از گذشت 72 ساعت باید دیواره مومی شاخون ها را با استفاده از تیغ بریده و با کمک پنس، لاروها را از آن خارج می کند. سپس با استفاده از قاشق چوبی مخصوص یا دستگاه ساکشن (پمپ مکنده کوچک)، ژل رویال را با سرعت بالا از فنجانک تخلیه و فریز می کند. فریز کردن یکی از عوامل اصلی حفظ کیفیت و ترکیبات ژل رویال طی این فرآیند است.
ابزارها و تجهیزات لازم برای برداشت ژل رویال
موفقیت در این فرآیند نیازمند ابزارهای حرفه ای است. این ابزارها عبارتند از:
سوزن پیوند زنی: برای انتقال لاروهایی میکروسکوپی.
چراغ LED ذره بین دار (لوپ دار): برای مشاهده لاروهای یک روزه در تاریکی قاب ها.
دستگاه مکش (ساکشن): برای تخلیه کردن سریع، آسان و بدون آسیب رساندن به بافت ژل رویال.
یخدان و فریزر: برای سرد نگه داشتن و جلوگیری از نابودی خواص ژل رویال
نحوه نگهداری
پروسه نگهداری ژل رویال بسیار سخت است و ترکیبات ژل رویال بسیار حساس هستند و ممکن است در بعضی از شرایط آسیب دیده و بخشی از خواص درمانی را از دست بدهند، این شرایط عبارتند از:
گرما: این ماده به شدت به گرما حساس است و در مواجه با گرما، ترکیبات مفید این ماده مثل 10-HDA در عرض چند دقیقه از بین می روند.
نور: اشعه ماوراء بنفش، ترکیبات این ماده را تجزیه می کند از همین رو پیشنهاد ما اینست که ژل رویال را در ظروف تیره نگهداری کنید.
هوا: اکسیژن یکی از عوامل اکسید یا فاسد شدن ژل رویال است. رنگ این ماده پس از اکسید شدن قهوه ای می شود.
توصیه: برای اطمینان از خرید محصول سالم باید دقت داشته باشید که این محصول همراه با زنجیره سرما از کندو به دست شما برسد. ما در هاچ لند تمامی بسته های ژل رویال را در فریزرهای صنعتی نگهداری کرده و همراه با کول باکس و یخ خشک برای شما ارسال می کنیم. اگر زنجیره سرما طی ارسال قطع شود، محصول فاسد شده و رنگ آن قهوه ای می شود. برای آشنایی با تست های اصالت محصول حتما مقاله تشخیص ژل رویال اصل از تقلبی را مطالعه کنید.
سوالات متداول درباره نحوه تولید ژل رویال
1- آیا ژل رویال مدفوع زنبور است؟
خیر، زنبورها بعد از هضم گرده گل و عسل، ماده ای را در سیستم گوارش خود تولید می کنند که از طریق دو غده زیر حلقی و فکی خارج و وارد سلول های ملکه می شود. این ماده طبیعی که برای تغذیه ملکه استفاده می شود ژل رویال نام دارد.
2- چگونه ژل رویال را از کندو جدا کنیم که خواص آن از بین نرود؟
زنبوردار باید بعد از گذشت 72 ساعت از پیوند لارو با استفاده از قاشقک های چوبی، ساکشن کوچک یا اسپاتول های پلاستیکی، ژل رویال را از داخل شاخون ها تخلیه کند. شاه انگبین تولید شده در صورتی کیفیت خود را حفظ می کند که بعد از تخلیه، با سرعت بالا به داخل ظروف مات و شیشه ای منتقل شده و داخل فریزر قرار گیرد. باید در نظر داشت که تمام این پروسه باید بدون هیچگونه تماس ژل رویال با گرمای محیط، نور خورشید و فلز انجام شود.
3- فرق تولید ژل رویال طبیعی و پرورشی در چیست؟
کیفیت ژل رویال در هردو روش یکسان است. تنها تفاوت در تولید ژل رویال به روش پرورشی یا پیوند زنی، زنبوردار با فریب دادن زنبورها حجم تولید شده را افزایش می دهد به حدی که در مواردی به جای 10 گرم، صدها گرم ژل رویال تولید شده می شود.
4- چرا قیمت ژل رویال گران است؟
برداشت ژل رویال به دلیل پیچیدگی و شرایط سخت انتقال لاروها و نگهداری دشوار، فرآیند پر زحمت و پر هزینه ای است از همین رو ژل رویال قیمت بیشتری نسبت به سایر محصولات زنبور عسل دارد.
جمع بندی
ژل رویال یکی از شگفت انگیزترین ترکیبات طبیعی در جهان است که از گرده گل و ترشحات غدد زنبورها تولید می شود. تولید حجم زیاد این محصول طبیعی نیازمند دقت و شناخت کامل نسبت به بیولوژی زنبور عسل و موارد خاصی مثل مدیریت زمان (قانون 72 ساعت)، تجربه، سرعت عمل بالا در استخراج و فریز کردن به صورت اصولی است به همین علت این محصول جزو بهترین و کمیاب ترین کمیاب ترین محصولات طبیعی به شمار می رود.
برای تهیه ژل رویال به صورت مستقیم از کندوهای اختصاصی هاچ لند همراه با برگه آزمایشگاه و ضمانت کیفیت از طریق لینک زیر وارد فروشگاه شوید.

در این مطلب سعی کردیم که به بررسی نحوه تشکیل ژل رویال بپردازیم و به صورت علمی و تخصصی این موضوع را بررسی کنیم، امیدواریم از مطالعه این مقاله لذت و استفاده کافی برده باشید، لطفا نظرات و تجربیات خود در این زمینه را با ما در بخش نظرات به اشتراک بگذارید.


علیرضا بوذری
زنبوردار و تولید کننده عسل خام - با بیش از ۱۵ سال سابقه
من علیرضا بوذری هستم، زنبوردار و تولیدکننده عسل خام و ارگانیک. با بیش از ۱۵ سال سابقه در زنبورداری و برداشت محصولات زنبور عسل، تجربیات و نکات علمی درباره عسل طبیعی، ژل رویال و محصولات زنبور را با شما به اشتراک میگذارم تا در انتخاب محصول باکیفیت و اصیل کمکتان کنم.
-
عسل آویشن
امتیاز 4.86 از 5850,000 تومان – 1,520,000 تومانمحدوده قیمت: 850,000 تومان تا 1,520,000 تومان -
عسل چهل گیاه
امتیاز 4.33 از 5390,000 تومان – 1,040,000 تومانمحدوده قیمت: 390,000 تومان تا 1,040,000 تومان -
عسل گون
امتیاز 4.40 از 5440,000 تومان – 1,300,000 تومانمحدوده قیمت: 440,000 تومان تا 1,300,000 تومان -
بره موم 100 گرمی
860,000 تومان
-
ژل رویال ۳۰ گرمی
امتیاز 4.67 از 51,950,000 تومان -
بسته گرده گل ۱۰۰ گرمی
330,000 تومان
-
عسل کنار
امتیاز 4.40 از 5460,000 تومان – 1,270,000 تومانمحدوده قیمت: 460,000 تومان تا 1,270,000 تومان